ความรู้ทันตกรรม

ทันตแพทย์ตรวจฟันน้ำนมและฟันแท้ที่กำลังขึ้นของเด็ก

ฟันน้ำนมไม่ยอมหลุดทำยังไง? ฟันแท้ขึ้นซ้อนหรือเปล่า | หมอฟันคู่ใจ

โดย ทีมทันตแพทย์ หมอฟันคู่ใจ · คลินิกทันตกรรม 6 สาขา ชลบุรี–ระยอง–สมุทรปราการ · เผยแพร่เมื่อ September 17, 2026

ฟันแท้ของลูกขึ้นมาด้านหลังแล้ว แต่ฟันน้ำนมซี่เดิมยังไม่ยอมหลุดสักที?

ฟันน้ำนมไม่ยอมหลุดทำยังไง? สถานการณ์ที่ควรพาไปตรวจคือเมื่อฟันแท้ขึ้นมาแล้วแต่ฟันน้ำนมซี่เดิมยังแน่นอยู่ เพราะฟันแท้จะถูกบังคับให้ขึ้นในตำแหน่งที่ผิด มักเป็นด้านในติดลิ้นหรือด้านนอก ทำให้ฟันเรียงซ้อนตั้งแต่ต้น ส่วนกรณีที่ฟันน้ำนมโยกแล้วแต่ยังไม่หลุดเองและฟันแท้ยังไม่ขึ้น มักรอได้และหลุดเองในที่สุด สิ่งที่ไม่ควรทำคือดึงฟันเองด้วยวิธีที่ไม่ปลอดภัย

หากฟันแท้ขึ้นแล้วแต่ฟันน้ำนมยังแน่น ควรพาไปตรวจ เพราะฟันแท้อาจขึ้นในตำแหน่งผิดจนเรียงซ้อน ส่วนฟันที่โยกแล้วมักหลุดเองได้ สิ่งที่ไม่ควรทำคือดึงฟันเองด้วยวิธีที่ไม่ปลอดภัย

ฟันน้ำนมปกติหลุดตอนไหน

ฟันน้ำนมจะค่อย ๆ โยกเมื่อรากละลายตัวลงตามการดันของฟันแท้ที่กำลังขึ้นมาแทน กระบวนการนี้ใช้เวลาและต่างกันไปในเด็กแต่ละคน บางคนหลุดเร็ว บางคนช้ากว่าเพื่อนหลายเดือนซึ่งยังถือว่าปกติ สิ่งที่บอกว่าควรพาไปตรวจไม่ใช่ตัวเลขอายุอย่างเดียว แต่คือความสัมพันธ์ระหว่างฟันน้ำนมกับฟันแท้ที่กำลังขึ้น

สัญญาณที่ผู้ปกครองควรสังเกตในช่วงนี้ ได้แก่:

  • ฟันน้ำนมเริ่มโยกหรือยัง
  • มีฟันแท้โผล่ด้านหลังหรือด้านในหรือไม่
  • ลูกเคี้ยวอาหารได้ตามปกติไหม
  • มีเหงือกบวมหรือเจ็บบริเวณนั้นหรือเปล่า
  • ฟันซี่เดียวกันของอีกข้างหลุดไปแล้วหรือยัง

แบบไหนรอได้ แบบไหนควรพาไปตรวจ

ตารางช่วยแยกสถานการณ์ให้ชัด:

สถานการณ์แนวโน้มควรทำอย่างไร
ฟันน้ำนมโยก ฟันแท้ยังไม่ขึ้นมักหลุดเองได้ให้เคี้ยวอาหารตามปกติ รอสังเกต
ฟันแท้ขึ้นด้านหลังแล้ว ฟันน้ำนมยังแน่นควรตรวจพาไปพบทันตแพทย์
ฟันน้ำนมหลุดแต่ฟันแท้ไม่ขึ้นนานควรตรวจอาจต้องเอกซเรย์ดูฟันแท้
ฟันน้ำนมโยกจนเจ็บมาก กินไม่ได้ควรตรวจให้ทันตแพทย์ช่วยจัดการ
เหงือกบวมหรือมีหนองควรตรวจโดยเร็วอาจมีการติดเชื้อ

ทำไมฟันแท้ขึ้นซ้อนได้

เมื่อฟันน้ำนมยังยึดแน่นอยู่ในตำแหน่งเดิม ฟันแท้ที่กำลังขึ้นจะหาทางออกด้านอื่นแทน มักโผล่ด้านในติดลิ้น ทำให้ฟันสองแถวอยู่พร้อมกันชั่วคราว หากปล่อยไว้นานฟันแท้อาจตั้งตัวในตำแหน่งที่ผิดจนต้องจัดฟันภายหลัง อ่านเรื่องการประเมินจัดฟันเด็กที่ จัดฟันเด็กเริ่มได้ตอนไหน

อย่าดึงฟันเอง

วิธีดึงฟันแบบดั้งเดิมที่ใช้แรงกระชากมีความเสี่ยงจริง ทั้งทำให้เด็กเจ็บและกลัวการทำฟันไปนาน เสี่ยงรากฟันหักค้างอยู่ในเหงือก และเสี่ยงติดเชื้อจากมือที่ไม่สะอาด หากฟันโยกมากแล้วให้ลูกใช้ลิ้นดันเบา ๆ เองตามธรรมชาติ หรือพาไปให้ทันตแพทย์จัดการจะปลอดภัยกว่ามาก

ฟันน้ำนมผุก็มีผลเหมือนกัน

ฟันน้ำนมที่ผุจนต้องถอนก่อนเวลาก็ทำให้ฟันข้างเคียงล้มเข้ามาแทนที่ ทำให้พื้นที่สำหรับฟันแท้ไม่พอเช่นกัน การดูแลฟันน้ำนมให้อยู่ครบจนถึงเวลาหลุดเองจึงสำคัญ อ่านเพิ่มที่ ทำฟันเด็ก คลินิกไหนดี

สิ่งที่ควรทำเมื่อฟันน้ำนมไม่ยอมหลุด

ทำตามลำดับนี้จะปลอดภัยที่สุด:

  1. สังเกตว่าฟันแท้ขึ้นมาแล้วหรือยัง — ดูว่ามีฟันแท้โผล่ด้านหลังหรือด้านในหรือไม่
  2. ให้ลูกเคี้ยวอาหารตามปกติ — การใช้งานช่วยให้ฟันน้ำนมโยกและหลุดเองได้
  3. อย่าดึงฟันเองด้วยวิธีที่ไม่ปลอดภัย — เสี่ยงเจ็บ ติดเชื้อ และรากหักค้าง
  4. พาไปพบทันตแพทย์เพื่อตรวจ — โดยเฉพาะถ้าฟันแท้ขึ้นแล้วแต่ฟันน้ำนมยังแน่น
  5. ทำตามแผนที่ทันตแพทย์แนะนำ — บางเคสรอได้ บางเคสควรถอนช่วยเพื่อให้ฟันแท้เข้าที่

ตรวจฟันเด็กกับหมอฟันคู่ใจ

หมอฟันคู่ใจมี 6 สาขาในชลบุรี ระยอง และสมุทรปราการ ทีมทันตแพทย์จะตรวจว่าฟันแท้ของลูกขึ้นในตำแหน่งที่ควรหรือไม่ และประเมินว่าควรรอต่อหรือช่วยถอนฟันน้ำนมเพื่อให้ฟันแท้เข้าที่ พร้อมอธิบายเหตุผลให้ผู้ปกครองเข้าใจก่อนทุกครั้ง ติดต่อนัดหมายทำฟัน

สรุป

สรุปคือ ฟันน้ำนมที่โยกแล้วมักหลุดเองได้และรอได้ แต่ถ้าฟันแท้ขึ้นมาแล้วขณะที่ฟันน้ำนมยังแน่น ควรพาไปตรวจ เพราะฟันแท้อาจขึ้นผิดตำแหน่งจนเรียงซ้อนตั้งแต่ต้น และไม่ว่ากรณีใด ไม่ควรดึงฟันเองด้วยวิธีที่ไม่ปลอดภัย

จาก หมอฟันคู่ใจ

ไม่แน่ใจว่าฟันของลูกควรรอต่อหรือควรถอน พาน้องมาให้เราตรวจก่อนได้เลย เราจะดูให้ว่าฟันแท้ขึ้นในตำแหน่งที่ควรหรือไม่

ฟันน้ำนมไม่หลุดผิดปกติไหม?
ไม่เสมอไป เด็กแต่ละคนหลุดไม่พร้อมกัน แต่หากฟันแท้ขึ้นแล้วขณะที่ฟันน้ำนมยังแน่น ควรพาไปตรวจ
ฟันแท้ขึ้นด้านในต้องถอนฟันน้ำนมไหม?
ควรให้ทันตแพทย์ประเมิน บางเคสฟันน้ำนมจะหลุดเองในไม่ช้า บางเคสควรถอนช่วยเพื่อให้ฟันแท้เข้าที่
ดึงฟันน้ำนมเองได้ไหม?
ไม่แนะนำ เสี่ยงเจ็บ รากหักค้าง และติดเชื้อ หากฟันโยกมากให้ลูกดันเบา ๆ เองตามธรรมชาติหรือพาไปพบทันตแพทย์
ฟันน้ำนมหลุดแล้วฟันแท้ไม่ขึ้นนานทำยังไง?
ควรพาไปตรวจ ทันตแพทย์อาจเอกซเรย์เพื่อดูว่าฟันแท้อยู่ในตำแหน่งใดและมีสิ่งกีดขวางหรือไม่
ฟันสองแถวอันตรายไหม?
ไม่ใช่ภาวะฉุกเฉิน แต่ควรตรวจ เพราะหากปล่อยไว้นานฟันแท้อาจตั้งตัวในตำแหน่งที่ผิดจนต้องจัดฟันภายหลัง
ฟันน้ำนมผุต้องรักษาไหม?
ควร เพราะฟันน้ำนมช่วยรักษาพื้นที่ให้ฟันแท้ หากถอนก่อนเวลาอาจทำให้ฟันแท้ขึ้นซ้อนเก

เกี่ยวกับ หมอฟันคู่ใจ

หมอฟันคู่ใจ คือคลินิกทันตกรรม 6 สาขาในชลบุรี ระยอง และสมุทรปราการ ดูแลทุกเรื่องฟัน ตั้งแต่จัดฟัน จัดฟันใส ย้ายเคสจัดฟัน รีเทนเนอร์ ไปจนถึงงานทันตกรรมทั่วไปและทำฟันด้วยสิทธิประกันสังคม โดยทีมทันตแพทย์ที่ใส่ใจ ติดตามเราได้ที่ Facebook, Instagram และ TikTok

📍 6 สาขา: ตลาดสนามบิน · แหลมฉบัง · ตลาดสะพานสี่ · ไปรษณีย์ · บ่อวิน · ซอยมังกร
📞 นัดหมาย/สอบถาม: ตลาดสนามบิน 087-797-7227 · แหลมฉบัง 064-985-3565 · ตลาดสะพานสี่ 098-987-7255 · ไปรษณีย์ 094-495-9549 · บ่อวิน 092-768-0770 · ซอยมังกร 082-219-7466

🦷 บริการจัดฟัน · 📋 นัดหมายทำฟัน

Facebook
Twitter
LinkedIn

บทความอื่นๆที่น่าสนใจ

ความรู้ทันตกรรม

เปลี่ยน “ความกลัว” เป็น “รอยยิ้มมั่นใจ” : ทำไมการดูแลฟันจึงไม่ใช่เรื่องน่ากลัวอย่างที่คิด

หากพูดถึง “การทำฟัน” หลายคนอาจจะนึกถึงเสียงเครื่องมือชวนหวาดเสียว หรือภาพความเจ็บปวดในวัยเด็กจนทำให้เลือกที่จะผัดวันประกันพรุ่ง และปล่อยให้ปัญหาเล็กๆ ลุกลามจนกลายเป็นเรื่องใหญ่

อ่านต่อ »
ความรู้ทันตกรรม

คนจัดฟันต้องดูแลความสะอาดยังไง? คู่มือดูแลฟันระหว่างจัดฟันแบบเข้าใจง่าย

การจัดฟันไม่ใช่แค่เรื่องของความสวยงาม แต่ยังเกี่ยวข้องกับสุขภาพช่องปากโดยตรง เพราะเมื่อมีเครื่องมือจัดฟัน เศษอาหารและคราบแบคทีเรียจะติดได้ง่ายกว่าปกติ หากดูแลไม่ดี อาจทำให้เกิดฟันผุ เหงือกอักเสบ หรือมีกลิ่นปากได้

อ่านต่อ »
ความรู้ทันตกรรม

ดูแลตัวเองหลังถอนฟันอย่างไร ให้แผลหายเร็วและลดอาการปวด

การถอนฟันเป็นหัตถการทางทันตกรรมที่พบได้บ่อย ซึ่งหลังถอนฟัน หากดูแลตัวเองอย่างเหมาะสม จะช่วยให้แผลหายเร็ว ลดอาการบวม และลดความเสี่ยงการติดเชื้อได้มากขึ้น

อ่านต่อ »
ความรู้ทันตกรรม

เปลี่ยน “ความกลัว” เป็น “รอยยิ้มมั่นใจ” : ทำไมการดูแลฟันจึงไม่ใช่เรื่องน่ากลัวอย่างที่คิด

หากพูดถึง “การทำฟัน” หลายคนอาจจะนึกถึงเสียงเครื่องมือชวนหวาดเสียว หรือภาพความเจ็บปวดในวัยเด็กจนทำให้เลือกที่จะผัดวันประกันพรุ่ง และปล่อยให้ปัญหาเล็กๆ ลุกลามจนกลายเป็นเรื่องใหญ่

อ่านต่อ »
ความรู้ทันตกรรม

คนจัดฟันต้องดูแลความสะอาดยังไง? คู่มือดูแลฟันระหว่างจัดฟันแบบเข้าใจง่าย

การจัดฟันไม่ใช่แค่เรื่องของความสวยงาม แต่ยังเกี่ยวข้องกับสุขภาพช่องปากโดยตรง เพราะเมื่อมีเครื่องมือจัดฟัน เศษอาหารและคราบแบคทีเรียจะติดได้ง่ายกว่าปกติ หากดูแลไม่ดี อาจทำให้เกิดฟันผุ เหงือกอักเสบ หรือมีกลิ่นปากได้

อ่านต่อ »
ความรู้ทันตกรรม

ดูแลตัวเองหลังถอนฟันอย่างไร ให้แผลหายเร็วและลดอาการปวด

การถอนฟันเป็นหัตถการทางทันตกรรมที่พบได้บ่อย ซึ่งหลังถอนฟัน หากดูแลตัวเองอย่างเหมาะสม จะช่วยให้แผลหายเร็ว ลดอาการบวม และลดความเสี่ยงการติดเชื้อได้มากขึ้น

อ่านต่อ »